فەتحوڵڵا حسێنی

شەڕی خوێن ‌و شەڕی سەر كاغەز

  2020-10-19 16:31      54 جار بینراوە        کۆمێنت

لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی‌و ئیقلیمیش رۆژبەرۆژ دۆخی نوێ‌و قورس‌و یەكلاكەرەوە خۆی بەسەر سوریادا دەدات، ئاژاوە‌و جەنگ‌و شەڕی خوێناوی لەشار ‌و شارۆچكەكان بەردەوامە، ئەویش بەهۆی خۆهەڵقورتاندنی نابەرپرسانەی ئیقلیمی لەكاروباری ناوخۆی سوریا، لەسەرەتای قەیرانەكەوە واتە لە2011وە.
لەگەڵ ئەو دۆخە‌و هەموو زیانەكانی‌و شكستی چارەسەری سیاسیدا، كە خواستنی هەركەسێكە هەست بەبەرپرسیاریی بكات، تائێستاش نەگەیشتووین بەسازانێك كە خاك‌و ئاوو ئاسمانی وڵات لەو مەترسییانە رزگاربكات كە خۆی لەبۆسە ناوە‌و ئارامیی وڵات تێكدەدات، هەرچەندە بەرپرسیاریی هەموو ئەمانە دەكەوێتە ئەستۆی ئۆپۆزسیۆنی عەرەبی، لەبەرئەوەی توركیا زاڵە بەسەر باڵە سەربازی‌و سیاسیی‌و تایەفییەكەشیدا، بەڵام رژێمی سوریاش بەشێكی سەرەكی لە ئەستۆ دەگرێت، بەتایبەت لەدرێژەپێدانی قەیرانەكە‌و ئاژاوەكان.
رژێمی سوریا لەگەڵ ئەوەشدا كە زۆر بەتوندی كورسی دەسەڵاتی گرتووە‌و بڕیار‌و فەرمانەكانی دەسەڵاتی سیاسی‌و سەربازی بەتوندی جێبەجێ دەكات، بەڵام تائێستاش دەستپێشخەریی راستەقینە‌و بەرپرسانەی نەبووە بەرامبەر بەو هەموو خوێنڕشتن‌و راگواستنە زۆرەملێیەی كە رۆڵەكانی سوریا رووبەڕووی دەبنەوە.
نەبوونی دەستپێشخەرییەك لەلایەن رژێمەوە وڵات دەكاتە زەلكاوێك كە بۆ ژیان نابێت، سەرەنجام دەبێتە هۆی ئەوەی ئاوەڕ لەدەستپێشخەرییەكەی ئیدارەی خۆجێیی بدرێتەوە، كە بەردەوام چارەسەر‌و پڕۆژەی سیاسی پێشكەش دەكات، وەك جێگرەوەیەك بۆ شەڕی خوێناوی‌و گواستنەوەی شەڕەكە بۆ شەڕی سەر كاغەز، لەپێناو دووركەوتنەوە لەو تارماییەی جەنگ كە سەرتاپای وڵاتی داپۆشیوە‌و لەپێناو پابەندبوون بەنەرمیی نواندن‌و زاڵكردنی چارەسەری سیاسی بەسەر دۆخە بەبنبەست گەیشتووەكاندا‌و گەڕانەوە بۆ ئاوەزی لۆژیكی‌و پلانی ئاشتی لە بری لۆژیكی دڕندەیی‌و هێزی فشەكەرانە كە رژێم پێی نەماوە، ئەمەش راستییە، گریمانە نییە.
لەم پەڕی وڵات تا ئەو پەڕی، سەدان ئۆردوگای ئاوارە هەیە، كە رژێم هیچ یارمەتییەكی مرۆیی پێشكەش نەكردوون، وەك ئەوەی هەرچی روودەدات پەیوەندی بە سوریاوە نەبێت‌و رژێم فەرمانڕەوای جوگرافیایەكی سەیر‌وسەمەرە بێت، كۆچ‌و رەو بەردەوامە، راگواستن بەردەوامە‌و رژێمیش هیچ دەستپێشخەرییەكی نییە بۆ راگرتنی ئەو خوێنڕشتنە، سەرباری ئەوەش چاوپۆشی لەهەموو ئەو كارەساتە مرۆییەی بەسەر خەڵكی سوریادا دێت، كە وای لێهاتووە لەوڵاتی خۆیدا هەست بەغەریبی بكات، رژێمیش بەوپەڕی لەخۆباییبوونەوە لەدۆڵێكی دیكە دەژی، بێ ئەوەی هیچ پێداچوونەوەیەك بكات، بێ ئەوەی ئەو هەموو شەڕە خوێناوییەی شاروشارۆچكە‌و گوندەكان ببینێت.
بەپێچەوانەی هەموو ئەوانەوە بەو پەڕی بەرپرسیاریی ئاكاریی‌و مرۆیی‌و سیاسی‌و جوگرافییەوە، بەرپرسیاریی تەواو رەچاودەكات‌و لەگەڵ ئەوەشدا كە توانای سنووردارە، هەموو هاریكارییەكی لۆجستی پێشكەشی دانیشتوانی ئۆردوگاكان‌و ئەو هاووڵاتیانەش كە تازە ئاوارەدەبن دەكات، تەنانەت زۆرجار دەستپێشخەریش دەكات بۆ دەربازكردنی خەڵكی راكردوو لە ناوچەكانی شەڕەوە‌و گەیاندنیان بەناوچەیەكی ئارام، ئەو كارەش وەك ئەركێكی مێژوویی‌و نیشتمانی دەكات‌و وەك هەڵوێست‌و هەستكردن بەبەرپرسیاری بۆ ئیدارەی خۆجێیی تۆماردەكرێت، چونكە ئیدارەی خۆجێیی خۆی بەبەرپرس دەزانێ بەرامبەر بەژیانی هاووڵاتیان‌و ئاوارەكانی سوریا، هەر لەبەر ئەوەش ئیدارەی خۆجێیی بەهەیكەل‌و پێكهاتە‌و دامەزراوەكانییەوە بەر لەهەموو شتێك پڕۆژەیەكی تەواو سورییە، ئەگەرچی رەنگێكی كوردیانەی پێوەدیارە، ئەوەش سەركەوتنێكە بۆ كورد‌و بەهۆی قوریانییە هاوبەشەكانییەوە بەدەستی هێناوە.
لەنێوان رژێمێكدا كە نامۆیە بەكاروباری هاووڵاتیان‌و بێ خەبەرە لەخەم‌و پەژارەی هاووڵاتیان، لەگەڵ ئیدارەی خۆجێیی كە بەدامەزراوە سیاسی‌و سەربازییەكانییەوە خۆی بەبەرپرس دەزانێت بەرامبەر بەژیانی هاووڵاتیان، جیاوازییەكی زۆر هەیە.
پێویستە رژێم لەو وەهمە درۆیینەیەی خۆی بێتە دەرەوە‌و لە چارەسەری سیاسی‌و گفتوگۆی جددی نزیك بێتەوە، پێویستە ئیدارەی خۆجێییش بەردەوام بێت لە پشتیوانی كردنی پێكهاتە جیاجیاكان‌و بەردەوام سیستمێكی رێكوپێك بێت وەك ئەوەی كە تائێستا لێهاتوویی خۆی سەلماندووە‌و بەرپرسیاریی خۆی‌و تەواوی ئەركەكانی لە بواری مەدەنی، سەربازی، خزمەتگوزاری، لێهاتوانە لە ئەستۆ گرتووە، هەر لەپلانی شەڕ‌و سەركەوتنی شەڕ‌و دووبارە پلانی شەڕ، بەڵام شەڕی سەر كاغەز‌و گفتوگۆی بەرپرسانە.

وتاری زیاتر
















نوێترین هەواڵەکان

بیروڕا

سۆشیال میدیا

گەلەری

کەشو هەوا

زۆرترین سەردانکراو